Erzurum’da yürütülen kentsel dönüşüm çalışmaları, şehir estetiğini ve yaşam kalitesini artırmayı hedeflerken; özellikle küçük esnaf için ciddi mağduriyetleri de beraberinde getiriyor. Yeni iş alanları oluşturulmadan başlatılan dönüşüm süreçleri, birçok esnafı yüksek kiralarla karşı karşıya bırakırken, bazıları ise işini kapatmak zorunda kalıyor.
“Altyapı Hazırlanmadan Tahliyeler Başladı”
Erzurum Matbaacılar, Kırtasiyeciler, Tabelacılar ve Fotoğrafçılar Esnaf Odası Başkanı Hikmet Karaca, konuyla ilgili yaptığı açıklamada sürecin esnafı zor durumda bıraktığını belirtti. Karaca, şehir merkezindeki eski mahalle ve sokaklarda hızlıca sürdürülen dönüşüm çalışmalarında planlama eksikliklerine dikkat çekerek, şu ifadeleri kullandı:
“Yeni iş yerleri inşa edilmeden yapılan tahliyeler, esnafı çaresiz bırakıyor. Ya çok yüksek kiralarla dükkân bulmaya çalışıyorlar ya da bu yükün altına giremeyeceklerini anlayarak işlerini kapatmak zorunda kalıyorlar. Bu sadece bir ekonomik kriz değil, sosyal bir yaradır.”
Kiralar Uçtu, Davalar Arttı
Erzurum'daki esnafın yaklaşık %80’inin kiracı olduğunu vurgulayan Karaca, yaşanan sürecin yargıya da yansıdığına dikkat çekti: “Tahliye edilen birçok esnaf, işyeri sahipleriyle mahkemelik olmuş durumda. Kira artışları ve tahliye süreçleri, düzenlenmiş bir hukuki çerçeveye oturmadığı için mülk sahiplerinin keyfi tutumlarına açık. Ne yazık ki bu belirsizlik, esnafın sırtına ekonomik değil, aynı zamanda psikolojik bir yük de bindiriyor.”
Bilimsel Planlama Eksikliği ve Yönetişim Sorunu
Karaca açıklamasında, hem yerel yönetimlerin hem de merkezi politikalarda yaşanan koordinasyon eksikliğine de dikkat çekti. “Planlama bilimsel temellere oturtulmadan alınan kararlar, esnafı ekonomik çıkmazlara sürüklüyor. Bu şekilde devam ederse, şehirde ticari yaşamın sürdürülebilirliği büyük bir tehdit altına girecek,” dedi.
Çözüm Çağrısı: Ortak Akıl ve Sosyal Destek Mekanizmaları
Karaca, yaşanan sorunun çözümü için tüm taraflara çağrıda bulundu: “Yerel yönetimler, meslek odaları ve merkezi idare, kentsel dönüşüm süreçlerini sadece betonarme projeler olarak değil; sosyal ve ekonomik boyutlarıyla da ele almalıdır. Esnaf için geçici iş yerleri, kira desteği, taşınma hibesi gibi mekanizmalar hızla devreye alınmalıdır.”
Kentsel dönüşüm, yalnızca binaların yenilenmesi değil, o bölgede yaşayan insanların hayatlarının yeniden inşa edilmesi sürecidir. Erzurum’daki esnafın sesi, bu sürecin sosyal ayağının ne kadar hayati olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.
